Nederland belastingparadijs?

in Actueel/Maatschappij by

De een zegt dat het mkb, derdewereldlanden en de gewone Nederlander opdraaien voor cadeautjes aan multinationals, de ander pleit voor afschaffing van de vennootschapsbelasting om buitenlands kapitaal en talent te lokken. Wat is wijsheid in ‘belastingparadijs’ Nederland?

Toine Manders (48) maakte naam als politiek leider van de Libertarische Partij en directeur van het Haags Juristen College, waarmee hij gunstige belastingconstructies voor ondernemers optuigde. De FIOD arresteerde Manders in 2014 op verdenking van het leveren van illegale trustdiensten en het leidinggeven aan een criminele organisatie. Tegenover hem staat Henk Willem Smits (41), Quote-redacteur en coauteur van het boek Het Belastingparadijs met de veelzeggende ondertitel: Waarom niemand hier belasting betaalt – behalve u.

Hoe is het gesteld met het Nederlandse belastingstelsel?
Henk Willem Smits: ‘De belastingmoraal is heel hoog: 95 procent van de Nederlanders betaalt keurig op tijd zijn belasting. Daarom ligt het land er ook zo goed bij.’

Toine Manders: ‘Als je het vergelijkt met heel veel andere landen, doet Nederland het inderdaad relatief goed. Maar dat doet niets af aan mijn stelling dat belasting gelegaliseerde roof is. Ook het Nederlandse belastingstelsel is een gedrocht, een crimineel systeem. Als je niet betaalt, wordt er ingebroken. Verzet je je ertegen of doe je geen aangifte, dan word je opgesloten.’

Smits: ‘Als je ziet hoe Nederland in het internationale fiscale krachtenspel opereert, dan zou je het echt een belastingparadijs of een piratenstaat kunnen noemen. Er zijn hier meer brievenbus-bv’s en voordelige regels dan in Luxemburg of Groot-Brittannië.’

Manders: ‘Er zijn landen waar wij iets van kunnen leren, zoals Hong Kong, Singapore en Dubai. Daar zijn de belastingen ontzettend veel lager dan hier en komt dubbele of driedubbele heffing veel minder vaak voor. Deze landen waren in 1960 extreem arm, maar zijn nu veel rijker dan wij.’

Wie heeft het meest te lijden onder het huidige overheidsbeleid?
Smits: ‘Derdewereldlanden en het mkb in Nederland. Als Starbucks geen belasting betaalt en Bagels & Beans wel, dan heeft Starbucks concurrentievoorsprong; ze houden meer geld over voor marketing, productinnovatie en de beste locaties. In derdewereldlanden snappen ze niet altijd even goed hoe onze westerse belastingstelsels werken. Nederland heeft jarenlang ambtenaren de wereld over gestuurd om verdragen te sluiten waarvan extractiebedrijven als Shell en BP gebruik kunnen maken om weinig tot geen belasting te betalen over olie, goud en ijzererts die ze in derdewereldlanden winnen.’

Manders: ‘Wie werkt wordt gestraft. Nederland buit de netto belastingbetaler uit ten behoeve van contraproductieve mensen die parasiteren op de staat, zoals politici, ambtenaren en lobbyisten. Zij leveren een negatieve bijdrage aan de samenleving en worden daar ook nog eens vorstelijk voor beloond.’

Moeten de belastingen omhoog of omlaag?
Smits: ‘Het belangrijkste is dat heel rijke mensen en grote bedrijven überhaupt belasting betalen. Als dat gebeurt, zouden de belastingen misschien wel omlaag kunnen.’

Manders: ‘Ik ben principieel tegen iedere vorm van belasting. Roof kan nooit gerechtvaardigd zijn.’

Smits: ‘Als rijke mensen en grote bedrijven geen belasting betalen, komt de rekening terecht bij het mkb en mensen in loondienst. Kijken we naar de totale belastinginkomsten, dan daalt al decennialang het aandeel dat bedrijven opbrengen. Daardoor stijgt het aandeel dat werknemers betalen en moeten bijvoorbeeld de btw en accijnzen op alcohol en tabak omhoog.’

Manders: ‘Belastingontwijking en belastingparadijzen bevorderen

belastingconcurrentie tussen landen. Die leidt tot lagere belastingtarieven voor

iedereen, ook voor mensen die zelf geen belasting ontwijken. Uit veel onderzoeken blijkt dat een lagere belastingdruk en regeldruk correleert met minder armoede. Bovendien: en rechtspersoon is een fictie, geen echte persoon van vlees en bloed. Vennootschappen kunnen om die reden helemaal geen belasting betalen. Als je bedrijven onderwerpt aan vennootschapsbelasting, is dat in feite een dubbele belasting op sparen en beleggen. Die worden daardoor ontmoedigd, terwijl het juist broodnodig is om onze lonen en levensstandaard te laten stijgen. Als politici ons beloven dat ze bedrijven wel zullen laten opdraaien voor alle cadeautjes die ze uitdelen, is dat kiezersbedrog: in werkelijkheid betalen we die zelf.’

Smits: ‘Dat laatste klopt, maar de ontvangers van die cadeautjes zijn juist al die grote bedrijven. Met als rechtvaardiging dat het banen oplevert, wat nog maar de vraag is. Ondertussen gaat de overheid niet minder geld uitgeven. Dat geld moet ergens vandaan komen. De rekening wordt voor een aanzienlijk deel bij de gewone Nederlander neergelegd.’

Wat kan de overheid het best als eerst aanpakken?
Smits: ‘Heel agressieve belastingontwijking. Ook een optie: meer inspecteurs aannemen voor de Googles van deze wereld. De Belastingdienst heeft gewoon te weinig mensen in dienst en daarom geen zin om er goed naar te kijken en geen tijd om tien jaar te procederen.’

Manders: ‘Wat mij betreft heeft het afschaffen of in ieder geval verlagen van de vennootschapsbelasting prioriteit, omdat lage tarieven talent en kapitaal lokken en hoge tarieven ze verjagen. Ierland had in de jaren tachtig een vennootschapsbelasting van 50 procent en was het op een na armste land van de Europese Gemeenschap. Nadat die was verlaagd naar 12,5 procent, groeide het land uit tot het op een na rijkste land van de Europese Unie. Dat voorbeeld zou Nederland moeten volgen.’

Smits: ‘Walmart heeft hier niet eens winkels, maar sluist wel poen door ons land. De huidige substance-eisen houden in de praktijk niet veel meer in dan dat een buitenlands bedrijf een Nederlands adres en een telefoonnummer moet hebben en een jaarverslag inlevert. Dat is geen werkbaar systeem. Met strengere eisen kun je er misschien een paar zware gevallen tussenuit halen.’

Manders: ‘De regel- en lastendruk moeten juist omlaag, anders vliegen de kippen die de gouden eieren leggen weg. Als Nederland naar 10 procent vennootschapsbelasting zou gaan, het laagste tarief van de EU samen met Bulgarije, zou dat heel veel bedrijvigheid aantrekken. Verder denk ik dat afschaffen van de dividendbelasting een heel goede zet is, aangezien buitenlandse investeerders die moeten betalen. Dat ontmoedigt om in Nederland te investeren.’

Smits: ‘De hoogte van de vennootschapsbelasting is niet zo relevant voor de huidige praktijk van belastingparadijs Nederland, want multinationals spreken met de Belastingdienst af hoeveel geld in Nederland moet achterblijven. In het geval van Google is dat minder dan een promille. Of je nou 25 procent of 10 procent van nagenoeg niets betaalt – dat maakt geen verschil.’

Henk Willem Smits
Is redacteur bij Quote
Studeerde geschiedenis aan de Rijksuniversiteit Groningen
Woont in Amsterdam
Schreef het boek Het Belastingparadijs (2014) met Joost van Kleef en Martin van Geest

Toine Manders
Is jurist en belastingadviseur, verbonden aan Nozick Consulting LLP
Studeerde rechten aan de Universiteit van Amsterdam (niet voltooid)
Woont in Zoetermeer
Was directeur van het Haags Juristen College en politiek leider van de Libertarische Partij

Laatste van Actueel

Man en paard

Over de meest interessante politieke gesprekken lees je niet in de krant

Lang Leve Xi Jinping

Foto: Michel Temer Vanuit Peking doet Sjoerd den Daas verslag voor RTL Nieuws,

Humor met inhoud

Cabaretier Janneke de Bijl vindt zichzelf niet grappig. In ieder geval niet

Brusselse bubbel

Bureaucratisch, stroperig, een moloch, inefficiënt, peperduur, ondemocratisch, elitair. Waar je ook komt,
0 0,00
Go to Top