Wordt dit de langste formatieronde ooit?

in Actueel/Politiek by

Na bijna drie maanden zijn de onderhandelingen voor een nieuw kabinet terug bij af. Bij het ontbreken van een grotere partij (die de doorslag kan geven) én weinig enthousiasme in het parlement om mee te regeren met het blok van VVD-CDA-D66 kan het nog wel even duren voor een nieuwe regering op het bordes bij de koning op de foto mag. Het zou zomaar eens een van de langste formaties ooit kunnen worden. Al hoewel, daarvoor moeten de politici het nog wel even uitzingen aan het Binnenhof. In het verleden is al vaker lang onderhandeld over een nieuwe regering. 

  1. 222 dagen: Kabinet-Van Agt (1977)

Na een campagne waarin PvdA fracieleider Joop den Uyl zich expliciet als nieuwe premier positioneerde, duurde het in 1977 ruim 222 dagen voor een nieuw kabinet gepresenteerd kon worden. Saillant detail in die formatiecrisis: na drie mislukte ronden als formateur werd de voorman van de sociaaldemocraten opzij geschoven voor de Dries van Agt (van de nieuwe partij CDA). Die laatste werd uiteindelijk premier (zie de foto).

  1. 151 dagen: Kabinet-Den Uyl (1972/1973)

Van Uyl heeft vaker problemen gehad om een regering te vormen. Ook aan het begin van de jaren zeventig lukte het de PvdA’er maar met moeite om tot overeenstemming te komen. Na bijna een half jaar leidde de onderhandelingen tussen PvdA, D’66, PPR, KVP en ARP toen tot de vorming van het eerste Kabinet-Den Uyl.

  1. 127 dagen: Kabinet Rutte-I (2010)

Meer dan vier maanden had Rutte nodig voor de vorming van zijn eerste kabinet, nadat zijn partij VVD in 2010 als winnaar uit de verkiezingen gekomen was (met nét een zetel meer dan PvdA). De formatieronden leidde uiteindelijk tot de vorming van een minderheidskabinet van liberalen en christendemocraten met gedoogsteun van de PVV. De regering zou niet lang stand hebben, al na krap anderhalf jaar hield partner Geert Wilders het voor het gezien tijdens het Catshuisoverleg waarin over miljardenbezuinigingen gesproken werd.

Hoewel Nederland vaker voorkomt in de top-10 van langste formaties, voeren wij niet de lijst aan van landen die het langst zonder regering hebben gezeten. In België deden ze er na de verkiezing voor het Federale Parlement in 2010 541 dagen over om een regering te vormen. Elio Di Rupo (van de Waalse socialisten) werd uiteindelijk premier. De kersverse eerste-minister vestigde hiermee een wereldrecord in de naoorlogse parlementaire geschiedenis.